Obstipatie verhelpen: verstoppingen in de darmen

Verstopping, obstipatie, of uit het Engels afgeleide constipatie; drie termen die eigenlijk hetzelfde betekenen: een vertraagde stoelgang. Een regelmatige stoelgang is niet voor iedereen de gewoonste zaak van de wereld. Obstipatie komt tegenwoordig heel vaak voor en behoort tot een van de meest voorkomende klachten waar mensen mee naar de huisarts gaan. Vervolgens krijgen ze poederzakjes mee naar huis en wordt er gezegd dat ze meer vezels in hun dieet moeten aanbrengen. Is een tekort aan vezels het probleem, of is er meer aan de hand? 

In dit artikel ontdek je de betekenis van obstipatie, wat mogelijke oorzaken zijn en hoe je deze kunt aanpakken.

Dokter, ik zit verstopt

Een verstopt gevoel kan erg vervelend zijn. Veel mensen ontlasten niet iedere dag, waardoor de voedselbrij langer in de darmen blijft zitten. Hierdoor kan de buik wat opgezwollen raken of zelfs hard aanvoelen, wat erg pijnlijk kan zijn. Bij de huisarts zijn dit soort klachten niet ongewoon en wordt er aan de hand van bepaalde richtlijnen gekeken of er sprake is van obstipatie.

Er wordt pas gesproken van obstipatie bij volwassenen wanneer er wordt voldaan aan minimaal twee van de volgende criteria (1):

 

  • 2 keer of minder ontlasten per week;
  • hard persen tijdens het ontlasten;
  • harde en/of keutelige ontlasting;
  • gevoel van onvolledig ontlasten;
  • gevoel van verstopping/blokkade in het rectum;
  • manuele hulp nodig bij het ontlasten.

 

(Voor kinderen gelden andere criteria voor de betekenis van obstipatie. Zie ook: https://www.mlds.nl/klachten/verstopping-bij-kinderen/)

 

Ook als je volgens deze betekenis officieel geen obstipatie hebt, kun je natuurlijk alsnog last hebben van een vertraagde stoelgang. Sommigen zullen zich namelijk herkennen in slechts een van de genoemde criteria en ervaren hier wel degelijk klachten van. In dat geval wordt het simpelweg prikkelbaredarmsyndroom (PDS) genoemd.

Is obstipatie het gevolg van een vezeltekort?

In de meeste gevallen zal de dokter je vezelzakjes mee naar huis geven wanneer er obstipatie is vastgesteld. Mochten de klachten heftiger zijn, dan wordt er ook weleens gekozen voor medicatie zoals Macrogol. Deze beide middelen helpen de voedselbrij zich voort te bewegen door jouw darmstelsel, zodat deze uiteindelijk makkelijker naar buiten kan komen. Dit doen zij op twee manieren: bulkvorming en verzachting. Zowel vezels als Macrogol zorgen ervoor dat er meer vocht wordt vastgehouden in de ontlasting. Hierdoor wordt de structuur van je ontlasting zachter en kunnen je darmen deze makkelijker voortbewegen. Vezels kunnen daarnaast meer ‘bulk’ aan de ontlasting geven. 

 

Deze vezels hoeven echter niet uit zakjes te komen. Vezels zijn namelijk afkomstig van plantaardige voedingsmiddelen. Denk hierbij aan groenten zoals broccoli en sla, fruit zoals appels en bananen, maar ook granen en peulvruchten, zoals tarwe (volkoren brood), bonen en linzen. Tegenwoordig eten veel mensen te weinig van deze voedingsmiddelen, waardoor zij ook te weinig vezels binnenkrijgen. Per dag wordt geadviseerd zo’n 30 tot 40 gram vezels binnen te krijgen (2). Gemiddeld ligt de inname in Nederland echter op zo’n 20 gram (3). Hierdoor kunnen de darmen niet optimaal functioneren en kan de stoelgang vertraagd zijn. Een goede strategie om dit te verbeteren is dan ook om meer vezels in het dieet te brengen. 

Maar kan er ook meer aan de hand zijn?

 

Wat als vezels niet werken bij obstipatie?

Obstipatie wordt niet altijd veroorzaakt door een vezeltekort. Verschillende factoren kunnen ervoor zorgen dat je een vertraagde stoelgang hebt. Enkele voorbeelden:

  • Een vochttekort;
  • Te weinig lichaamsbeweging;
  • Medicatiegebruik;
  • Hechtingen in de darmen door een operatie;
  • Een verhoogde ontstekingsactiviteit in de darmen;
  • Voedselintoleranties;
  • Een verstoord microbioom (dus te weinig goede en te veel slechte bacteriën in de darmen);
  • Een autonoom zenuwstelsel dat niet goed werkt;
  • Pathogene infecties (virussen/parasieten/bacteriën/schimmels/gisten).

 

Gelukkig wordt voor de eerste oorzaken vaak het advies gegeven meer water te drinken en meer te bewegen. Ook zal de dokter altijd aangeven wanneer het een bijwerking kan zijn van de voorgeschreven medicatie. Helaas wordt er minder vaak gekeken naar de andere mogelijke oorzaken. Dit komt in de meeste gevallen doordat de dokter hier minder kennis over heeft. Dokters krijgen namelijk vrijwel geen les over voeding en leefstijl. Daarnaast wordt er pas sinds enkele jaren meer wetenschappelijk onderzoek gedaan naar het microbioom. Hierdoor zijn het alleen de specialisten die boven op het onderzoek zitten die je hierbij zouden kunnen helpen.

 

Hoe kun je obstipatie verhelpen?

Om de obstipatie grondig aan te pakken, moet je erachter komen wat de onderliggende oorzaak is. Dit kun je doen met behulp van bepaalde labonderzoeken, die je meer inzicht geven in de situatie in de darmen. Zo kun je met een uitgebreid ontlastingsonderzoek bepalen hoe jouw microbioom is samengesteld en hoe jouw vertering verloopt. Hierbij kun je erachter komen of er sprake is van bepaalde pathogenen (ziektemakers zoals parasieten, virussen, bacteriën, schimmels of gisten), of je genoeg spijsverteringsenzymen aanmaakt en of je vetten wel goed verteert. Op basis van de resultaten hiervan kun je vervolgens een doelgericht behandelplan opstellen om het probleem bij de bron aan te pakken. Dit behandelplan zal bestaan uit dieet, eventueel gebruik van bepaalde supplementen en leefstijlaanpassingen. Door dit op een gestructureerde manier te doen, is het mogelijk voorgoed van de obstipatie af te komen. 

 

Heb je hulp nodig bij het bepalen van de onderliggende oorzaak van obstipatie of heb je geen idee hoe je een doelgericht behandelplan moet opstellen? In ons D.A.R.M. Programma ontdek je hoe je dit op een manier kunt doen die is afgestemd op jouw persoonlijke situatie. Zo leggen we je uit hoe je voor jezelf kunt bepalen welke labonderzoeken het meest van toepassing zijn en hoe je de resultaten hiervan kunt interpreteren. Daarnaast kun je tijdens onze maandelijkse live Q&A al jouw vragen stellen, zodat je zo goed mogelijk kunt worden geholpen. Op deze manier geven wij jou weer de touwtjes in handen en krijg je de controle over jouw darmgezondheid terug. Samen zorgen we ervoor dat je darmgezondheid verbetert en je minder last krijgt van obstipatie.

 

Als je klaar bent om deze stap te zetten, kijk dan eens op deze pagina over ons D.A.R.M. Programma. Hier vind je uitgebreide informatie, veelgestelde vragen en tientallen succesverhalen van tevreden cliënten. Ook zou je kunnen deelnemen aan mijn gratis masterclass, waarin ik aan de hand van praktische voorbeelden het D.A.R.M.-stappenplan aan je uitleg. Hopelijk mogen we jou binnenkort ook een handje helpen!




  1. https://theromefoundation.org/rome-iv/rome-iv-criteria/
  2. https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/vezels.aspx 
  3. https://www.mlds.nl/hoe-gezond-is-jouw-buik/artikelen/nederlanders-eten-nog-steeds-te-weinig-vezels/

 

Close

50% Bijna klaar

Laat even weten aan wie ik het kan toesturen?